Bài giảng Ngữ văn 12 tuần 12: Thực hành một số phép tu từ cú pháp

Chia sẻ: Kim Ngọc Tuyết Phượng | Ngày: | 3 bài giảng

0
613
lượt xem
17
download
Xem 3 bài giảng khác
  Download Vui lòng tải xuống để xem file gốc
   Like fanpage Bài giảng Giáo án THPT để cùng chia sẻ kinh nghiệm giảng dạy
Bài giảng Ngữ văn 12 tuần 12: Thực hành một số phép tu từ cú pháp

Mô tả BST Bài giảng Ngữ văn 12 bài Thực hành một số phép tu từ cú pháp

BST các Bài giảng Ngữ văn bài Thực hành một số phép tu từ cú pháp được chọn lọc từ các trường có tiếng trong cả nước, với nội dung được thiết kế chi tiết, sinh động sẽ giúp các em ôn tập lại kiến thức bài học nhanh chóng hơn. Qua đó, các em sẽ biết một số biện pháp tu từ cú pháp, rèn luyện kỹ năng phân tích.

LIKE NẾU BẠN THÍCH BỘ SƯU TẬP
Xem Giáo viên khác thảo luận gì về BST

Tóm tắt Bài giảng Ngữ văn 12 bài Thực hành một số phép tu từ cú pháp

BÀI GIẢNG NGỮ VĂN LỚP 12

BÀI: THỰC HÀNH MỘT SỐ PHÉP TU TỪ CÚ PHÁP

 

I . Phép lặp cú pháp:

a. Đọc SGK:

“Sự thật là từ mùa thu năm 1940, nước ta đã thành thuộc địa của Nhật...  lập nên chế độ Dân chủ Cộng hòa”.

                                                                         (Hồ Chí Minh,Tuyên ngôn Độc lập)


Trả lời câu hỏi :

  • Những câu có lặp kết cấu cú pháp là:
    • “sự thật là...nước ta.. đã...   chứ không phải”
    • sự thật là...dân ta... đã...    chứ không phải”

       TP phụ           CN    VN1   Từ Ngữ phủ định+VN2

  • Những câu có lặp kết cấu cú pháp là
    • “Dân ta... đã đánh đổ...xiềng xích...         để...”
    • Dân ta..lại đánh đổ..chế độ quân chủ...  

        CN           VN               Bổ ngữ     TrNgữ chỉ MĐ

->Tác dụng : Tạo cho lời tuyên ngôn âm hưởng đanh thép hùng hồn, thích hợp với việc khẳng định nền độc lập của Việt Nam, đồng thời khẳng định thắng lợi của Cách mạng tháng Tám là đánh đổ chế độ thực dân và chế độ phong kiến .

b. Đọc bài tập SGK :

  • Đoạn thơ đã lặp cú pháp .
    • Kết cấu : C- V ( câu khẳng định)

                        “Trời xanh đây là của chúng ta .

                         Núi rừng đâycủa chúng ta” .

                                 CN                VN

  • Lặp từ ngữ :
    • Những   cánh đồng     thơm mát

                        Những   ngả đường    bát ngát

                        Những   dòng sông     đỏ nặng phù sa

                        Định ngữ   Danh Từ       Định ngữ

  • Tác dụng : Khẳng định mạnh mẽ chủ quyền của chúng ta và bộc lộ cảm xúc sung sướng , tự hào , sảng khoái đối với thiên nhiên , đất nước khi giành được quyền làm chủ đất nước.

c. Đọc bài tập trong SGK:

“Nhớ sao lớp học i tờ.

            Đồng khuya đuốc sáng những giờ liên hoan

        Nhớ sao ngày tháng cơ quan

Gian nan đời vẫn ca vang núi đèo .

        Nhớ sao tiếng mõ rừng chiều

 Chày đêm nện cối đều đều suối xa…”

                                  (Tố Hữu – Việt Bắc)

  • Đoạn thơ vừ lặp từ ngữ vừa lặp cú pháp :
    • 3 cặp lục bát lặp các từ “ Nhớ sao”
    • Lặp kết cấu cú pháp của các kiểu câu cảm thán :
      • Nhớ sao lớp học i tờ
      • Nhớ sao ngày tháng cơ quan
      • Nhớ sao tiếng mõ rừng chiều

b. Câu đối :

“Cụ già ăn củ ấu non.
Chú bé trèo cây đại lớn”.

  • Phép lặp cú pháp đòi hỏi mức độ chặt chẽ cao: số tiếng bằng nhau, hơn nữa phép lặp còn phối hợp với phép đối, đối ứng từng tiếng trong hai vế
    • về từ loại “ loại cây : ấu>< đại”;
    • về nghĩa : trong mỗi vế còn dùng từ đồng nghĩa, trái nghĩa tương ứng “ấu = non, trái nghĩa với già; đại = lớn trái nghĩa với bé”.

c. Thơ Đường luật:

“Ta dại, ta tìm nơi vắng vẻ,
Người khôn, người đến chốn lao xao”
                ( Nguyễn Bỉnh Khiêm – Nhàn).

  • Phép lặp ở thơ Đường cũng đòi hỏi ở mức chặt chẽ cao:
    • Kết cấu ngữ pháp giống nhau.
    • Số lượng tiếng bằng nhau.
    • Các tiếng đối nhau về từ loạivà nghĩa “ ta >< người ;dại>< khôn; vắng vẻ>< lao xao”.

II: Phép liệt kê.

  • Hiệu quả của phép lặp cú pháp phối hợp với phép liệt kê.

a/152: Đọc SGK.

  • Kết cấu : Hoàn cảnh + “thì” + giải pháp.
  • Tác dụng : Nhấn mạnh và khẳng định sự đối đãi chu đáo , đầy nghĩa tình của Trần Quốc Tuấn đối với tướng sĩ trong mọi hoàn cảnh khó khăn.

b.152 : Đọc SGK.

  • Phép lặp cú pháp kết hợp với phép liệt kê trong đoạn văn có:
    • Kết cấu: C- V phối hợp với phép liệt kê : Hàng loạt câu kể tội ác của giặc Pháp “ Chúng ..chúng ...”
    • Tác dụng : Vạch trần tội ác của thực dân Pháp , chỉ mặt tên kẻ thù của dân tộc.

III: Phép chêm xen.

1. Bài tập 1/152:

a.   Thị Nở xích lại. Đặt bàn tay lên ngực hắn (thị suy nghĩ đến bây giờ mới xong), thị hỏi hắn :

 Vừa thổ hả ?     

                                      (Nam Cao, Chí Phèo)

  • Phần trong ngoặc đơn là phần chêm xen.
  • Tác dụng : Bổ sung thông tin , thể hiện nhận xét của người viết về đầu óc kém hiểu biết của Thị Nở.

b. Chí Phèo hình như đã trông trước thấy tuổi già của hắn, đói rét và ốm đau, và cô độc, cái này còn đáng sợ hơn đói rét và ốm đau.

                               (Nam Cao, Chí Phèo)

  • Phần chêm xen nằm ở cuối câu,được tách ra bằng dấu phẩy trước đó .
  • Tác dụng : Bổ sung thông tin, thể hiện sự đánh giá của người viết đối với sự việc được nói trước đó (Sự cô độc thật đáng sợ).

C. “Có ai ngờ” và “thương quá đi thôi” là phần chêm xen, nằm ở cuối câu, được tách ra bằng dấu ngoặc đơn.

  • Tác dụng: Thông tin về thái độ ngạc nhiên và tình cảm thương mến của người viết đối với đối tượng.

D. “Lâm thời chính phủ của nước VN mới, đại biểu cho toàn thể dân tộc VN” -> Phần chêm xen nằm ở giữa câu, tách ra bằng dấu phẩy .

  • Tác dụng: Bổ sung thêm thông tin về chủ thể của người nói – Chúng tôi- chính phủ nước VN mới ..... dân tộc VN.
  • Tóm lại : Vị trí, vai trò, tác dụng của phép chêm xen là :
  • Vị trí: Nằm ở giữa hoặc cuối câu.
  • Vai trò: Bình diện nghĩa tình thái của câu thể hiện sự nhìn nhận đánh giá của người nói, người viết đối với sự việc, hiện tượng mà các thành phần khác biểu hiện.
  •  Dấu câu tách biệt: Dấu () hoặc dấu phẩy.
  •  Tác dụng: Giải thích, ghi chú cho từ ngữ đi trước, bổ sung thêm sắc thái về sắc thái tình cảm, cảm xúc của người viết .

Trên đây là nội dung của 1 trong 3 bài giảng Thực hành một số phép tu từ cú pháp để xem tất cả các bài giảng còn lại quý thầy cô và các em học sinh vui lòng đăng nhập và download về máy.

Bên cạnh đó quý thầy cô và các em học sinh có thể tham khảo thêm bài giảng của tuần 13:

Đồng bộ tài khoản