Giáo án Lịch sử 10 bài 22: Tình hình kinh tế ở các thế kỷ XVI - XVIII

Chia sẻ: Trần Thị Kim Thoa | Ngày: | 4 giáo án

0
1.528
lượt xem
50
download
Xem 4 giáo án khác
  Download Vui lòng tải xuống để xem file gốc
   Like fanpage Bài giảng Giáo án THPT để cùng chia sẻ kinh nghiệm giảng dạy
Giáo án Lịch sử 10 bài 22: Tình hình kinh tế ở các thế kỷ XVI - XVIII

Mô tả BST Giáo án Lịch sử 10 bài 22

Làm sao để truyền đạt được kiến thức giúp học sinh hiểu được nội dung của bài là vấn đề đặt ra với các giáo viên. Hiểu được khó khăn đó, chúng tôi xin giới thiệu BST Giáo án Lịch sử 10 bài 22: Tình hình kinh tế ở các thế kỷ XVI - XVIII với nội dung rõ ràng, dễ hiểu nhằm giúp quý thầy cô có thêm những tư liệu tham khảo phục vụ cho công tác giảng dạy. Qua BST này, quý thầy cô sẽ giúp học sinh hiểu được đất nước có nhiều biến động lớn, nhưng kinh tế có nhiều biểu hiện phát triển về mọi mặt. Hi vọng, với bộ giáo án này, quý thầy cô sẽ có thêm ý tưởng cho bài dạy của mình cuốn hút hơn.

LIKE NẾU BẠN THÍCH BỘ SƯU TẬP
Xem Giáo viên khác thảo luận gì về BST

Tóm tắt Giáo án Lịch sử 10 bài 22

GIÁO ÁN LỊCH SỬ 10

PHẦN HAI. LỊCH SỬ VIỆT NAM TỪ NGUỒN GỐC ĐẾN GIỮA THẾ KỈ XIX

CHƯƠNG III - VIỆT NAM TỪ THẾ KỈ XVI ĐẾN THẾ KỈ XVIII

BÀI 22: TÌNH HÌNH KINH TẾ Ở CÁC THẾ KỶ XVI - XVIII

 

 

A. Mục tiêu:

1. Kiến thức: Giúp học sinh hiểu:

  • Đất nước có nhiều biến động lớn, nhưng kinh tế có nhiều biểu hiện phát triển về mọi mặt.
  • Lãnh thổ Đàng Trong mở rộng, tạo nên một vựa thóc lớn, góp phần quan trọng ổn định tình hình xã hội.
  • Kinh tế hàng hóa, do nhiều tác nhân khác nhau, chủ quan và khách quan đã phát triển mạnh mẽ, tạo điều kiện cho sự hình thành và phồn vinh của một số đô thị trên cả ba miền đất nước.
  • Mặc dầu vào nửa sau thế kỷ XVIII, nền kinh tế của cả hai miền đều suy thoái, sự phát triển của nó, đặc biệt là kinh tế hàng hoá ở các thế kỷ trước đã ảnh hưởng đến nhiều mặt của xã hội.

2. Tư tưởng, tình cảm:

  • Giáo dục ý thức về tính hai mặt của kinh tế thị trường, từ đó biết định hướng về các tác động tích cực.
  • Bồi dưỡng thêm nhận thức về những hạn chế của tư tưởng phong kiến.         

3. Kỹ năng:

  • Rèn kỹ năng phân tích các mặt tích cực và tiêu cực trong lĩnh vực kinh tế và kỹ năng liên hệ thực tế.

B. Đồ dùng dạy & học:

1. Giáo viên:

  • Tranh ảnh, bản đồ Việt Nam.
  • Một số nhận xét của thương nhân nước ngoài về kinh tế Việt Nam hay các đô thị Việt Nam.

2. Học sinh:

  • Đọc trước SGK, chú ý thử trả lời các câu hỏi, sưu tập tư liệu liên quan đến bài giảng.

C. Tiến trình tổ chức dạy và học

I. Ổn định lớp và kiểm tra bài cũ:

  • 1. Nguyên nhân suy sụp của nhà Lê ?
  • 2. Đánh giá vai trò của vương triều Mạc và nguyên nhân của các cuộc chiến tranh phong kiến

II. Giảng bài mới:

1. Mở bài: Từ thế kỷ XVI – XVIII, đất nước có nhiều biến động và bị chia cắt gần một thế kỷ. Tuy nhiên, do nhiều điều kiện khác nhau nên kinh tế nước ta tiếp tục phát triển với những biểu hiện có ý nghĩa xã hội quan trọng.

2. Hoạt động dạy và học:

Hoạt động của thầy và trò

Nội dung bài

* Hoạt động 1: Toàn lớp và cá nhân

- GV đề nghị học sinh đọc SGK, xác định nguyên nhân làm nông nghiệp nước ta từ cuối thế kỉ XVI đến nửa đầu thế kỉ XVIII

* Hoạt động 2: Toàn lớp và cá nhân

- GV nêu vấn đề

?? Các điểm tích cực và hạn chế của sự phát triển nông nghiệp giai đoạn này ?

- GV hướng dẫn HS đọc SGK, nêu những biểu hiện của sự phát triển kinh tế ở hai Đàng.

- GV nhấn mạnh sự phát triển nông nghiệp ở Đàng Trong và giải thích nguyên nhân (lãnh thổ mở rộng, dân cư ít, điều kiện sản xuất thuận lợi…)

- GV đề nghị học sinh đọc SGK, nêu một số kinh nghiệm sản xuất được đúc kết trong thời kì này, đồng thời kể tên một số địa phương gắn liền với những sản phẩm nông nghiệp nổi tiếng thời kì này (có thể làm bài tập về nhà cho HS).

(nhãn Hưng Yên, vải Thanh Hà…).

* Hoạt động 3: Toàn lớp và cá nhân

- GV đề nghị học sinh đọc SGK và nêu nhận xét về tình hình phát triển TCN ở nước ta giai đoạn này: phát triển như thế nào? Có điểm gì mới?

(Dự kiến HS trả lời:

- Thủ công nghiệp phát triển mạnh, ngoài các nghề truyền thống còn có nhiều nghề thủ công mới

- Điểm mới: xuất hiện nhiều làng nghề)

- GV có thể minh họa thêm về sự phát triển TCN đương thời bằng lời nhận xét của một thương nhân nước ngoài.

?? Kể tên một số làng nghề thủ công hoặc một số câu ca dao nói về các làng nghề thủ công thời kì này ?

?? Sự phát triển của các làng thủ công đương thời có ý nghĩa tích cực như thế nào? Liên hệ với ngày nay. (sản xuất thủ công ngày một quy củ, sản phẩm tốt => thúc đẩy kinh tế hàng hóa phát triển)

* Hoạt động 4: Hoạt động nhóm

- GV tổ chức cho học sinh sinh hoạt nhóm thuần tự theo 4 vấn đề

Nhóm 1: Sự phát triển của nông nghiệp và TCN đã tác động như thế nào đến thương nghiệp?(dự kiến trả lời: thúc đẩy thương nghiệp phát triển và ngược lại)

Nhóm 2: Nét mới trong hoạt động nội thương thế kỉ XVI – XVIII?(Dự kiến trả lời: xuất hiện nhiều làng buôn và các trung tâm buôn bán lớn => buôn bán không còn đơn giản là trao đổi hàng hóa như trước mà đã phát triển thành một nghề phổ biến).

Nhóm 3 : Những yếu tố nào thúc đẩy sự phát triển của ngoại thương thời kì này?. Thế kỷ XV – XVI, trên thế giới có sự kiện gì đáng nhớ góp phần quan trọng vào sự giao lưu quốc tế ?

(Dự kiến trả lời: nội thương phát triển, hàng háo phong phú, chính sách mở cửa của chính quyền Trịnh, Nguyễn; hệ quả phát kiến địa lí tạo điều kiện cho giao thương Đông – Tây phát triển…)

- GV cho học sinh xem một số hình minh họa về sự phát triển thương nghiệp thời bấy giờ ở Thăng Long, Hội An, Phố Hiến…

Nhóm 4: Sự phát triển của ngoại thương có tác dụng gì đến sự phát triển kinh tế nước ta? (dự kiến trả lời: tạo điều kiện cho nước ta tiếp cận với nền kinh tế thế giới…)

* Hoạt động 4: Toàn lớp và cá nhân

- GV nêu vấn đề:

?? Nguyên nhân sự hưng khởi các đô thị? Nhận xét về các đô thị thế kỷ XVII – XVIII.

- HS suy nghĩ trả lời. GV bổ sung và kết lụân: Nguyên nhân hưng khởi các đô thị là do sự phát triển của hoạt động thương nghiệp, đặc biệt là ngoại thương.

1. Tình hình nông nghiệp ở các thế kỷ XVI–XVIII

- Thế kỷ XVI  do đất nước bị chia cắt  nên nông nghiệp đình đốn, đến thế kỷ XVII mới ổn định lại.

 - Ở Đàng Ngoài: là vùng đất cũ nên nông nghiệp ít có điều kiện mở rộng và phát triển.

 

- Ở Đàng Trong: là vùng đất mới nên phát triển hơn, chúa Nguyễn khuyến khích khai hoang mở rộng diện tích, nhiều loại giống lúa mới, cây ăn trái khá phát triển

 => Tuy nhiên ở cả hai miền ruộng đất ngày càng tập trung vào tay địa chủ.

 

2. Sự phát triển của thủ công nghiệp

 

- Các nghề thủ công truyền thống như gốm, dệt, đúc đồng…đạt trình độ cao.

 

- Các nghề thủ công mới xuất hiện như khắc in bản gỗ, làm đường, đúc súng, làm đồng hồ, tranh sơn mài…nhiều làng nghề thủ công ra đời.

 

- Ngành khai mỏ phát triển mạnh với nhiều nhà thầu tư nhân người Hoa & người Việt.

 

 

 

 

3. Sự phát triển của thương nghiệp

 

- Nội thương phát triển mạnh, các chợ làng, chợ huyện, chợ phủ mọc lên khắp nơi tạo điều kiện mua bán trao đổi sản phẩm.

 

- Ngoại thương cũng phát triển: buôn bán với Trung Quốc, Nhật Bản, Bồ Đào Nha, Pháp, Anh….

+ Bán: nông lâm sản, tơ lụa, gốm…

+ Mua: vũ khí, thuốc súng, len dạ, bạc, đồng, đồ sứ…

 

=> Xuất hiện nhiều phố xá, hiệu buôn của người nước ngoài.

 

- Thế kỷ XVIII, hoạt động ngoại thương suy yếu dần do chế độ thuế khóa phức tạp, quan lại khám xét phiền phức…

 

 

 

4. Sự hưng khởi của các đô thị

- Thế kỷ XVI – XVIII, kinh tế hàng hóa phát triển tạo điều kiện thuận lợi cho sự hình thành và hưng khởi của các đô thị: Kẻ Chợ, Phố Hiến, Hội An….

- Đầu thế kỷ XIX, do nhiều nguyên nhân, các đô thị suy tàn dần (trừ Thăng Long).

 

3. Kết luận:

  • Ở các thế kỷ XVI – XVIII, nước ta đã có một bước phát triển mới, phồn thịnh.
  • TCN ngày càng tăng tiến nhưng không có điều kiện chuyển hóa sang phương thức sản xuất mới.
  • Sự phát triển của ngoại thương, đô thị đưa đất nước tiếp cận với nền kinh tế thế giới.
  • Do hạn chế của chế độ phong kiến, của giai cấp thống trị, đến cuối thế kỷ XVIII, Việt Nam vẫn là một nước nông nghiệp.

III. Củng cố bài:  

  • 1. Sự phát triển của các làng thủ công đương thời có ý nghĩa tích cực như thế nào ? Liên hệ với ngày nay.
  • 2. Sự phát triển của các đô thị có ý nghĩa như thế nào ? Tại sao đầu thế kỷ XIX, các đô thị ở Việt Nam dần suy tàn ?

IV. Ôn tập và chuẩn bị bài:

  • Học ba câu hỏi trong sách giáo khoa, trang 115.
  • Đọc trước SGK bài 23: “ Phong trào Tây Sơn và sự nghiệp thống nhất đất nước, bảo vệ tổ quốc cuối thế kỷ XVIII”
  • Sưu tập tư liệu, tranh ảnh liên quan đến bài học mới.

Qúy thầy cô vui lòng đăng nhập vào trang thư viện elib và download nội dung các giáo án trong BST giáo án Tình hình kinh tế ở các thế kỷ XVI - XVIII về máy để tiện cho việc tham khảo.

Bên cạnh đó, quý thầy cô có thể xem thêm bài giảng tại đây:

Và xem thêm giáo án bài tiếp theo:

Đồng bộ tài khoản