Giáo án Ngữ văn 10 tuần 32 bài: Nội dung và hình thức của văn bản văn học

Chia sẻ: Ngọc Thị Hồng | Ngày: | 6 giáo án

0
591
lượt xem
35
download
Xem 6 giáo án khác
  Download Vui lòng tải xuống để xem file gốc
   Like fanpage Bài giảng Giáo án THPT để cùng chia sẻ kinh nghiệm giảng dạy
Giáo án Ngữ văn 10 tuần 32 bài: Nội dung và hình thức của văn bản văn học

Mô tả BST Giáo án Ngữ văn 10 bài Nội dung và hình thức của văn bản văn học

Thầy cô giáo luôn mong muốn dạy tốt, truyền đạt những kiến thức hay nhất đến học trò của mình. Để đạt được mong muốn trên, quý thầy cô phải tìm tòi, nghiên cứu để soạn những trang giáo án chi tiết, đầy đủ nhất. Thư viện eLib giúp quý thầy cô giáo có thêm tài liệu tham khảo với Bộ sưu tập Giáo án Ngữ văn 10 Nội dung và hình thức của văn bản văn học. Bộ sưu tập sẽ giúp thầy cô hướng dẫn các em học sinh nắm vững kiến thức về văn bản văn học như : đề tài, chủ đề và tư tưởng của văn bản, cảm hứng nghệ thuật. Chúng tôi hy vọng, bộ giáo án này sẽ giúp các em học sinh lĩnh hội kiến thức tốt hơn.

LIKE NẾU BẠN THÍCH BỘ SƯU TẬP
Xem Giáo viên khác thảo luận gì về BST

Tóm tắt Giáo án Ngữ văn 10 bài Nội dung và hình thức của văn bản văn học

GIÁO ÁN NGỮ VĂN LỚP 10

NỘI DUNG VÀ HÌNH THỨC CỦA VĂN BẢN VĂN HỌC

 

A. Mục tiêu bài học

  • Giúp HS hiểu và bước đầu biết vận dụng các khái niệm nội dung và hình thức khi phân tích văn bản văn học
  • Thấy tõ mối quan hệ của nội dung và hình thức trong văn bản văn học

B. Phương tiện thực hiện

  • SGK , SGV , thiết kế bài dạy

C.  Phương pháp

  • Chia nhóm , thảo luận , nêu vấn đề

D. Các bước lên lớp

1. Ổn định

2. Bài cũ : Kiểm tra việc làm bài tập của học sinh.                           

3. Bài mới : Lời vào bài

Hoạt động của GV & HS

Nội dung cần đạt

Hoạt động 1

 Cho HS đọc nội dung vấn đề 1- SGK

Hãy xác định đề tài của tác phẩm  “ tắt đèn “ từ đó rút ra kết luận đề tài là gì?

 

Cho HS tìm chủ đề của tác phẩm Lão Hạc , cảm xúc mùa thu , Lặng lẽ Sapa ..vv

Vậy chủ đề là gì ?

 

 

 

 

 

HS dựa vàop SGK phát biểu tư tưởng của tác phẩm : Tắc đèn , và một số VD giáoviên đưa ra, từ đó rút ra khái niệm tư tưởng của tác phẩm văn học.

 

 

 

 

Cho HS nêu cảm hứng chủ đạo của tác phẩm Lão hạc, Tắc đèn

Theo em cảm hứng nghệ thuật là gì ?,

 

 

 

 

 

 

 

 

Về mặt hình thức thì chúng ta có các khái niệm nào ?

Ngôn từ là gì ? cho học sinh lấy dẫn chứng phân tích

 

 

 

 

 

 

 

Trong tác phẩm văn học kết cấu là gì ?

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Nêu ý nghĩa  và tầm quan trọng của nội dung và hình thức của văn bản văn học ?

 

 

 

 

 

IV/ Củng cố : Đọc ghi nhớ

Dặn dò : Làm văn Các thao tác nghị luận

I. Các khái niêm của nội dung và hình thức trong văn bản văn học :

1. Các khái niệm về nội dung

a.  Đề tài :

+ Mỗi tác phẩm mang một đề tài – lĩnh vực cuộc sống mà nhà văn lựa chọn , thể hiện trong tác phẩm văn học

+ Việc lựa chọn đề tài là bước đầu biểu hiện khuynh hướng và ý đồ sáng tác của nhà văn

VD : Nguyễn Khuyến trong  chùm thơ thu , nhà văn chọn đề tài mùa thu để miêu tả cảnh thu ở bắc bộ ,qua đó người đọc thấy được sự gắn bó của tác giả với làng cảnh nông thôn

 * Các nhà văn thường chọn đề tài mình hiểu biết sâu sắc và có cảm hứng

b/ Chủ đề :

- Chủ đề là vấn đề chủ yếu , bức xúc nhất nổi lên từ đề tài buộc tác giả phải thể hiện , phải bày tỏ thái độ , có ý kiến đánh giá

- Có tác phẩm nhỏ , ngắn nhưng chủ đề lớn ( Nam Quốc sơn hà ) 

- Có tác phẩm đồ sộ thì chủ đề lại nhỏ ( Tam quốc diễn nghĩa )

Trong các tác phẩm có giá trị lớn có khi có nhiều chủ đề có chủ đề chính, có chủ đề đan xen ( Sử thi Đăm săn )

c/ Tư tưởng của văn bản :

- Khái niệm : Là ý kiến tác giả trước chủ đề , nghĩa là sự lý giải, nhận thức, tâm sự trao đổi , nhắn gửi của tác giả với người đọc về chủ đề trong tác phẩm , nó là linh hồn của tác phẩm

  VD : Tư tưởng của “ Tức cảnh Pác Bó “” là vui, sang, với cuộc sống đạm bạc ở Việt bắc của Bác Hồ thời kháng chiến chống Pháp

d/ Cảm hứng nghệ thuật

- Khái niệm : Là nội dung tình cảm của tác phẩm văn học. Là trạng thái tâm hồn cảm xúc được thể hiện sâu sắc, chân thật mãnh liệt truyền cảm và hấp dẫn với người đọc

- Kết luận : Vậy các yếu tố trên của nội dung thể hiện một cách tổng hợp thống nhất trong văn bản . Người đọc muốn hiểu phải đọc kĩ dựa vào các yếu tố hình thức để nhận ra và suy nghĩ. Tổng hợp các yếu tố đó để có cơ sở khoa học đánh giá nội dung tư tưởng của một tác phẩm văn học.

 2/ Các khái niệm thuộc về hình thức

 a/ Ngôn từ

- Là vật liệu , công cụ , lớp vỏ đầu tiên của tác phẩm văn học.

- Là từ ngữ, câu đoạn , hình ảnh giọng điệu của nhà văn

- Được chọn lọc hàm súc , đa nghĩa

VD : cho học sinh phân tích ngôn từ trong đoạn trích “ Kiều ở lầu Ngưng Bích ” ( Ngôn từ nghệ thuật kể, tả cảnh ngụ tình, phân tích tâm trạng bằng cách vận dụng ca dao )

b/ kết cấu 

- Là sự sắp xếp tổ chức các thành tố của văn bản thành một đơn vị thống nhất chặt chẽ , hoàn chỉnh , có ý nghĩa.

- Có nhiều cách kết cấu : theo thời gian; không gian;  đầu, cuối tương ứng; mở theo dòng suy nghĩ; tâm lý; theo sự việc.

c/ Thể loại

 -  Những nguyên tắt tổ chức hình thức văn bản phù hợp với nội dung

- Các  loại cơ bản : Tự sự , trữ tình , kịch

- Các thể loại: thơ, truyện, kí

- Mổi thể loại được thể hiện đổi mới theo thời đại và mang sắc thái cá nhân của nhà thơ.

II/ Ý nghĩa quan trọng của nội dung và hình thức của VBVH

 - Nội dung : có nội dung mang tư tưởng nhân văn sâu sắc hướng con người tới chân thiện mĩ và tự do dân chủ

- Hình thức có giá trị hình thức phù hợp với nội dung, hình thức cần mới mẽ có giá trị cao.

 - Nội dung và hình thức không thể tách rời mà thống nhất chặt chẽ trong tác phẩm văm học, nội dung tư tưởng cao đẹp biểu hiện trong hình thức hoàn mĩ , nhiều tác phẩm ưu tú đã đạt sự thống nhất ấy.

 III/ Luyện tập 

Bài tập 1 ( làm ở lớp ),  GV gợi ý   

 

Trên đây là nội dung của một trong các giáo án bài Nội dung và hình thức của văn bản văn học để xem nội dung của các giáo án còn lại trong BST, quý thầy cô vui lòng đăng nhập và download về máy.

Ngoài ra, để tiện trong việc giảng dạy quý thầy cô có thể xem thêm bài giảng:

Và xem thêm giáo án bài tiếp theo:

Đồng bộ tài khoản