Giáo án Ngữ văn 12 tuần 11: Thực hành một số phép tu từ ngữ âm

Chia sẻ: Nguyễn Mỹ Hoàng Vy | Ngày: | 7 giáo án

0
946
lượt xem
15
download
Xem 7 giáo án khác
  Download Vui lòng tải xuống để xem file gốc
   Like fanpage Bài giảng Giáo án THPT để cùng chia sẻ kinh nghiệm giảng dạy
Giáo án Ngữ văn 12 tuần 11: Thực hành một số phép tu từ ngữ âm

Mô tả BST Giáo án Ngữ văn 12 bài Thực hành một số phép tu từ ngữ âm

Đây là bộ sưu tập Giáo án Ngữ văn Thực hành một số phép tu từ ngữ âm dành cho các thầy cô đang trực tiếp giảng dạy để tham khảo. Tài liệu này giúp quý thầy cô soạn giáo án bài học tốt hơn, giúp học sinh hiểu được biện pháp tu từ ngữ âm thường gặp, biết cách phát hiện, phân tích vận dụng một số phép tu từ ngữ âm thường gặp. Mời quý thầy cô cùng tham khảo!

LIKE NẾU BẠN THÍCH BỘ SƯU TẬP
Xem Giáo viên khác thảo luận gì về BST

Tóm tắt Giáo án Ngữ văn 12 bài Thực hành một số phép tu từ ngữ âm

GIÁO ÁN NGỮ VĂN LỚP 12 

THỰC HÀNH MỘT SỐ PHÉP TU TỪ NGỮ ÂM

 

I. Mức độ cần đạt :

  • Củng cố và nâng cao hiểu biết về một số phép tu từ ngữ âm ( tạo nhịp điệu và âm hưởng cho câu ; điệp âm, điệp vần, điệp thanh ).
  • Cảm nhận và phân tích được các phép tu từ ngữ âm trong văn bản, thấy được tác dụng nghệ thuật của chúng. 

II. Trọng tâm kiến thức, kĩ năng :

1. Kiến thức :

  • Phương thức cơ bản trong một số phép tu từ ngữ âm : tạo âm hưởng và nhịp điệu cho câu ; điệp âm, điệp vần, điệp thanh.
  • Tác dụng nghệ thuật của những phép tu từ ngữ âm nói trên.

2. Kĩ năng :

  • Nhận biết phép tu từ ngữ âm trong văn bản.
  • Phân tích tác dụng của phép tu từ ngữ âm trong văn bản : phân tích mục đích và hiệu quả của phép tu từ, sự phối hợp với các phép tu từ khác, ...
  • Bước đầu biết sử dụng một số phép tu từ ngữ âm trong những ngữ cảnh thích hợp.

III. Tiến trình dạy học:

1. Ổn định lớp: KTSS

2. Kiểm tra bài cũ : 

  • Câu 1 : nhắc lại khái niệm luật thơ ?
  • Câu 2 : tiếng có vai trò như thế nào đối với việc hình thành luật thơ ?
  • Câu 3 : GV cho 1 ví dụ về thể ngũ ngôn tứ tuyệt ( viết trên bảng phụ ), yêu cầu học sinh xác định luật thơ.

3. Bài mới: ( lời vào bài )

Hoạt động của thầy Họat động của trò Nội dung cần đạt

- GV tổ chức cho HS thảo luận nhóm ( 6 nhóm ) < 5’ >, theo câu hỏi gợi ý của GV.

ØPHẦN I : TẠO NHỊP ĐIỆU VÀ ÂM HƯỞNG CHO CÂU :

 

- GV gọi HS đọc yêu cầu bài tập 1 :

- GV hướng dẫn HS phân tích các câu theo gợi ý trong SGKT129.

* Câu hỏi định hướng bài tập 1 :

¯Sự phối hợp nhịp ngắn,

 

nhịp dài ?

¯Sự thay đổi thanh bằng, thanh trắc cuối mỗi nhịp ?

¯Tính chất đóng hay mở của âm tiết kết thúc mỗi nhịp ?

- GV gọi đại diện nhóm 1 dán bảng phụ và trình bày. Các nhóm còn lại nhận xét, bổ sung cho hoàn chỉnh nội dung.

- GV nhận xét, diễn giảng và chốt lại nội dung bài tập 1.

 

* Bài tập 2 :

- GV gọi HS đọc yêu cầu bài tập 2 :

- GV hướng dẫn HS phân tích các câu theo gợi ý trong SGKT129.

* Câu hỏi định hướng bài tập 2 :

¯Tìm các hình thức điệp được sử dụng trong đoạn văn trên ?

¯Tìm các hình thức đối được sử dụng trong đoạn văn trên ?

¯Tìm sự phối hợp vần, nhịp trong đoạn văn trên ?

 

 

 

 

 

 

 - GV gọi đại diện nhóm 2 dán bảng phụ và trình bày. Các nhóm còn lại nhận xét, bổ sung cho hoàn chỉnh nội dung.

- GV nhận xét, diễn giảng và chốt lại nội dung bài tập 

² HS theo dõi việc chia nhóm thảo luận.

 

² HS đọc yêu cầu bài tập 1.

- Nhóm 1 à Bài tập 1.

² HS đại diện nhóm trình bày. Các nhóm còn lại nhận xét bổ sung nội dung cho hoàn chỉnh.

² HS theo dõi và ghi nhận nội dung bài tập.

 

 

- Nhóm 2 à Bài tập 2.

 

 

 

 

² HS đại diện nhóm trình bày. Các nhóm còn lại nhận xét bổ sung nội dung cho hoàn chỉnh.

 

² HS theo dõi và ghi nhận nội dung bài tập.

 

 

 

- Nhóm 3 à Bài tập 3.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

² HS đại diện nhóm trình bày. Các nhóm còn lại nhận xét bổ sung nội dung cho hoàn chỉnh.

² HS theo dõi và ghi nhận nội dung bài tập.

I. tạo nhịp điệu và âm hưởng cho câu :

1. Bài tập 1 :  ( yêu cầu ở SGKT 129 )

 

 

Hướng dẫn trả lời :

- Hai vế đầu dài, nhịp điệu dàn trải, phù hợp với cuộc đấu tranh trường kì của dân tộc.

- Vế sau ngắn, nhịp điệu dồn dập mạnh mẽ, phù hợp với sự khẳng định hùng hồn về quyền độc lập, tự do của dân tộc.

Về lập luận, hai vế đầu có vai trò như một luận cứ còn vế sau và câu cuối như các kết luận.

- Vế một – hai - ba của câu đầu đều kết thúc bằng các âm tiết mang thanh bằng (nay –

 

nay - do ), câu tiếp theo kết thúc bằng âm tiết mang thanh trắc ( lập ). “Do” là âm tiết mở, “lập” là âm tiết đóng ð Kết thúc có âm hưởng mạnh mẽ, dứt khoát, thích hợp với lời khẳng định quyền độc lập của dân tộc.

- Phối hợp với nhịp điệu và thanh, đoạn văn có dùng các phép điệp từ ngữ ( một dân tộc đã gan góc, dân tộc đó phải được ... ) và điệp cú pháp ( hai vế đầu dài, kết cấu cú pháp giống nhau , vế sau và câu cuối ngắn, kết cấu cú pháp giống nhau ).

 

 

2. Bài tập 2 : ( yêu cầu ở SGKT 129 )

Hướng dẫn trả lời:

Để tạo nên sắc thái hùng hồn, thiêng liêng của lời kêu gọi cứu nước, đoạn văn đã có sự phối hợp của nhiều yếu tố sau đây :

- Phép điệp phối hợp với phép đối :

+ Điệp : ( lặp ) từ ngữ và điệp kết cấu ngữ pháp và nhịp điệu ( câu đầu : 4/2/4/2 – 4 tiếng – 2 tiếng ).

+ Sự đối xứng về từ ngữ, nhịp điệu và kết cấu ngữ pháp. *Ví dụ : Ai có súng dùng súng. Ai có gươm dùng gươm ( nhip 3/2, 3/2 ; kết cấu ngữ pháp : C – V – P phụ ngữ ).

- Câu văn xuôi nhưng có vần ( phối hợp với nhịp ) ở một số vị trí.

*Ví dụ : câu đầu vần giữa tiếng “bà” và tiếng “già”. Câu thứ 2 điệp vần “ung” các tiếng súng ( Ai có có súng dùng súng ).

- Sự phối hợp giữa nhịp ngắn ( đầu câu 1,2,3 ) với những nhịp dài dàn trải ) vế cuối câu 1, 4 tạo âm hưởng khi khoan thai, khi dồn dập mạnh mẽ. Thích hợp với một lời cứu nước thiêng liêng. 

 

 

 

 

3. Bài tập 3 : ( yêu cầu ở SGKT130 ).

Hướng dẫn trả lời :

Đoạn văn dùng phép nhân hóa và nhiều động từ phối hợp với các yếu tố ngữ âm sau :

- Sự ngắt nhịp cần liệt kê ( dấu phẩy ở 3 câu đầu ).

- Câu 3 ngắt nhịp liên tiếp à kể về từng chiến công của tre  ; nhịp trước ngắn, nhịp sau dài tạo âm hưởng du dương của lời ca ngợi.

- Hai câu cuối ngắt nhịp giữa C – V ( không dùng từ là ) tạo âm hưởng mạnh mẽ, dứt khoát của lời tuyên dương công trạng, khẳng định ý chí kiên cường và chiến thắng vẻ vang  của tre .

 à Nhịp điệu và âm hưởng của câu được tạo ra do nhiều yếu tố ( sự ngắt nhịp, phối hợp âm thanh, hòa phối ngữ âm ... ), cần cảm nhận và phân tích sự phối hợp của các yếu tố và luôn luôn nhằm mục đích phục vụ cho nội dung biểu đạt ( thông tin, miêu tả, sắc thái biểu cảm, thái độ của con người, ... ).

 

Để xem hết nội dung của giáo án Thực hành một số phép tu từ ngữ âm và các giáo án còn lại trong BST. Mời quý thầy cô đăng nhập tài khoảng trên trang thư viện elib và download về máy.

Ngoài ra, thầy cô có thể xem bài giảng:

Và xem thêm giáo án bài tiếp theo:

Đồng bộ tài khoản